بررسی میزان ترکیبات فنلی و پتانسیل آنتی اکسیدانی گیاه برگ بو- قسمت ۶

۱-۱۲-سایرکاربردهای گیاه برگ بو
چوب بعضی از گونه های این تیره در صنعت اهمیت فراوان دارد و در نجاری و منبت کاری مورد توجه قرار می گیرد] زرگری، ۱۳۶۹[.
از اسانس برگِ گیاه برگ بو در صنایع غذایی، ادویه، چاشنی، صنایع آرایشی و عطر استفاده می-شود[Sekeroglu et al., 2007 ].
از برگ بو در قدیم به عنوان چاشنی غذا و ماده معطر استفاده می شد ولی در حال حاضر در صنعت داروسازی و فرمولاسیون دارو مورد استفاده قرار می گیرد[ Santos et al., 2004 ].
برگ بو در صنعت صابون سازی برای معطر کردن صابون ها و خواص ضد شوره سر و ضد جوش-های پوستی استفاده می شود[ Hafizoglu & Reunanen, 1993 ].
فصل دوم
مروری بر پژوهش های پیشین
۲-۱-پژوهش های انجام شده در زمینه ی اندازه گیری فعالیت آنتی اکسیدانی گیاهان
در پژوهشی با بهره گرفتن از عصاره هیدروالکلی اندازه گیری ظرفیت آنتی اکسیدانی برگهای گیاه برگ بو ) ( Laurus nobilis L.در شهرستان گرگان با بهره گرفتن از روش DPPH [۷]، صورت گرفت. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که درصد مهار رادیکالهای آزاد DPPH در بازه زمانی مشخص شده در غلظت g/ml 100 حدود ۹/۸۶ % و مقدار IC50 در حدود g/ml 5/29 بوده است. این پژوهش نشان داد که از برگهای گیاه برگ بو می توان به عنوان منبعی غنی از آنتی اکسیدان های طبیعی در صنعت داروسازی استفاده کرد] پهلوانی و همکاران، ۱۳۹۰ [.
فعالیت آنتی اکسیدانی عصاره های Laurus nobilis (bay leaves), Rosimarinus officinalis (rosemary), Salvia officinalis (sage), Origanum marjorana (marjoram), Origanum valgare (oregano), Cinnamonum zeylanicum (cinnamon), Petroselium crispum (parsley), Ocium basilicum (sweet basil), Mentha peperita (mint) با بهره گرفتن از تعدادی از روش های تحلیلی از قبیل روش خاصیت جاروب کنندگی رادیکال پایدار دی فنیل پیکریل هیدرازیل مورد ارزیابی قرار گرفته است. نتایج حاصل از ظرفیت جاروب کنندگی رادیکال DPPH بین ۵/۴۷ % تا ۹۲ % متغیر بوده است.
بالاترین مقدار TAC DPPH [۸] برای عصاره cinnamon و کمترین مقدار برای عصاره parsley بوده است. در این بین ظرفیت آنتی اکسیدانی کل برای عصاره Laurus nobilis ، ۱/۹۱ % گزارش شد [Muchuweti et al., 2007 [.
فعالیت آنتی اکسیدانی عصاره های Petroselinum crispum ، Ocimum basilicum، Laurus nobilis ،Zingiber officinalis ،Elettaria cardamomum ، Juniperus communis، Carum carvi ،Faeniculum vulgare ،Pimpinella anisum با بهره گرفتن از آزمایشات احیا آهن (Ш)[۹] ، ممانعت از پراکسیداسیون لینولئیک اسید[۱۰] ، کیلات آهن (П)[۱۱] ، پتانسیل جاروب کنندگی رادیکال DPPH مورد ارزیابی قرار گرفته است. بر طبق این پژوهش عصاره های Laurus nobilis و Ocimum basilicum دارای بالاترین فعالیت آنتی اکسیدانی به استثنای کیلات کردن آهن بوده اند و عصاره Petroselinum crispum بهترین عملکرد را در آزمایش کیلات کردن آهن نشان داده، اما در کند کردن پراکسیداسیون لینولئیک اسید به میزان کمتری موثر بوده است[ Hinneburg et al., 2006].
در پژوهشی دیگر ظرفیت آنتی اکسیدانی کل عصاره های آبی ۳۰ گیاه دارویی با بهره گرفتن از روش- های DPPH ، SOD [۱۲] ، ORAC [۱۳] و ABTS [۱۴] مورد بررسی قرار گرفته است. در این مطالعه ظرفیت جاروب کنندگی رادیکال برای عصاره آبی برگ گیاه Laurus nobilis در آزمون DPPH به میزان ۲۰/۱ ۹۳/۱۸ % ، در آزمون SOD به میزان ۰۲۳/۰ ۸۸/۱۷ % ، در آزمون ORAC به میزان mol trolox/g dw 35 2963 و در آزمون ABTS به میزان ۴۴/۰ ۶۱/۱۸ % گزارش شد[Xavier et al., 2009 ].
۲-۲-پژوهش های انجام شده در زمینه ی اندازه گیری میزان ترکیبات فنلی گیاهان
طی تحقیقی محتوی ترکیبات فنلی کل[۱۵] و محتوی فلاونوئیدی کل[۱۶] عصاره هیدروالکلی برگهای گیاه برگ بوL) ( Laurus nobilisدر شهرستان گرگان مورد بررسی قرار گرفت. میزان ترکیبات فنلی کل با بهره گرفتن از معرفFolin-Ciocalteu در حدود ۴۸/۰ ۳۷/۵ میلی گرم گالیک اسید بر گرم نمونه خشک (dry sample GAE/g mg ) و میزان فلاونوئیدهای کل عصاره هیدروالکلی برگهای این گیاه با بهره گرفتن از معرف کلرید آلومینیم در حدود ۰۷/۱ ۷/۲۷ میلی گرم کوئرستین بر گرم نمونه خشک ( QE/g dry sample mg) گزارش شد] پهلوانی و همکاران، ۱۳۹۰ [.
بررسی میزان ترکیبات فنلی کل عصاره های Laurus nobilis (bay leaves), Rosimarinus officinalis (rosemary), Salvia officinalis (sage), Origanum marjorana (marjoram), Origanum valgare (oregano), Cinnamonum zeylanicum (cinnamon), Petroselium crispum (parsley), Ocium basilicum (sweet basil), Mentha peperita (mint) با بهره گرفتن از روش Folin-Ciocalteu نشان داد که مقدار کل ترکیبات فنلی این گیاهان از ( mg GAE g-1 Extract 90/6 ) تا ( mg GAE g-1 Extract 83/15 ) متغیر بوده است. نتایج بدست آمده به صورت Oregano > cinnamon > sweet basil > bay leaves > mint > sago > rosemary > parsley > marjoram گزارش شد. طی این تحقیق مقدار کل ترکیبات فنلی برای عصاره Laurus nobilis ، mg GAE g-1 Extract 12 بررسی شد [Muchuweti et al., 2007 ].
ترکیبات فنلی می توانند مسئول فعالیت آنتی اکسیدانی گیاهان باشند. در پژوهشی مقدار کل ترکیبات فنلی عصاره های Petroselinum crispum ، Ocimum basilicum، Laurus nobilis ،Zingiber officinalis ،Elettaria cardamomum ، Juniperus communis، Carum carvi ،Faeniculum vulgare ،Pimpinella anisum توسط روش Folin-Ciocalteu بررسی شده است. مقدار ترکیبات فنلی کل به صورت میلی گرم گالیک اسید بر گرم عصاره بیان شده و نتایج بدست آمده به صورت Laurus nobilis > Carum carvi > Foeniculum vulgare> Ocimum basilicum است. Juniperus communi دارای پایین ترین مقدار کل ترکیباتی بوده است. ترکیبات فنلی ارتباط خوبی با اکثر سنجش های فعالیت آنتی اکسیدانی از قبیل احیاء آهن، ممانعت از پراکسیداسیون لیپید نشان داده است[ Hinneburg et al., 2006].
در پژوهشی دیگر ترکیبات فنلی کل عصاره های آبی ۳۰ گیاه دارویی با بهره گرفتن از روش Folin-Ciocalteu نشان داد که مقدار کل ترکیبات فنلی این گیاهان از ( mg GAE g-1 Extract 11/0 86/6 ) تا ( mg GAE g-1 Extract 05/0 03/397 ) متغیر بوده است. طی این پژوهش میزان ترکیبات فنلی کل برای عصاره آبی برگ گیاه Laurus nobilis به میزان mg GAE g-1 Extract 23/0 85/59 تعیین شد[Xavier et al., 2009 ].
۲-۳-پژوهش های انجام شده در زمینه ی شناسایی ترکیبات موجود در اسانس گیاهان
در پژوهشی اسانس برگ گیاه برگ بو در فرانسه به روش تقطیر با آب استخراج و مورد بررسی قرار گرفته است. بازده اسانس پس از ۲ ساعت اسانس گیری ۵۷/۰ % (W/W) و درصد برخی از عمده ترین ترکیب های آن همچون ۱,۸-Cineole ، -Terpinyl acetate و Sabinene به ترتیب برابر ۱/۳۹%، ۲/۱۸ % و ۴/۴ % گزارش شده استFiorini et al., 1997 ] [.
در تحقیقی دیگر، برگ های گیاه برگ بو از مناطق مختلف در ترکیه جمع آوری شده و ترکیب-های موجود در اسانس آن مورد بررسی قرار گرفته است. طبق نتایج حاصل از این پژوهش ترکیبات ۱,۸-Cineole ، -Terpinyl acetate و Sabinene بیشترین حجم کل اسانس را به خود اختصاص داده بودند.[Ozcan & Chalchat, 2005 ]
طی پژوهشی اسانس برگ گیاه Laurus nobilis L. پس از جمع آوری در فصل گلدهی به روش تقطیر با آب ( به مدت ۳ ساعت ) استخراج گردید. بازده اسانس ۱/۲ % (W/W) با اجزاء اصلی ۱,۸-Cineole (8/55%)، -Terpinyl acetate (1/15%)، Terpinene-4-ol (3/5%)، -Pinene (2/5%)، b-Pinene (4%)، p-Cymene (7/2%) گزارش شده است.[Verdian-Rizi, 2009 ]
در تحقیقی دیگر، ترکیب های موجود در اسانس برگ، ساقه و میوه برگ بو مورد مطالعه قرار داده شدند. نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که ۱,۸-Cineole (2/58 %) ، -Terpinyl acetate (0/10 %)، Sabinene (2/7 %) در اسانس برگ، ۱,۸-Cineole (9/42 %) ، -Terpinyl acetate (8/16 %)، Sabinene (7/4 %) در اسانس ساقه و trans–Ocimene (8/20 %)، ۱,۸-Cineole (4/14 %)، Germacrene B (8/7 %)، -Terpinyl acetate (5/8 %)، -Pinene (6/6 %)، Germacrene D (6 %)، Sabinene (4/5 %) و b-Pinene (1/5 %) در اسانس میوه اجزای اصلی اسانس های هر قسمت بوده اند] نادری حاجی باقر کندی و همکاران، ۱۳۹۰[.
طی پژوهشی دیگر، در ایتالیا اسانس برگ گیاه برگ بو با روش سیال فوق بحرانی استخراج شده است. این روش استخراج در مقایسه با روش تقطیر با آب اختلاف معنی داری از خود نشان نداده و مشخص شده که ۱,۸-Cineole (8/22 %)، Linalool (5/12 %)، -Terpinyl acetate (4/11%) و Methyl eugenol (1/8%) ترکیب های اصلی اسانس استخراج شده می-باشند[Caredda et al., 2002 ].
نتایج بدست آمده از آزمایشی تحت عنوان بررسی اسانس موجود در برگ های گیاه برگ بو در مراحل مختلف رشد( رویشی، ابتدای گلدهی، گلدهی و بذر)، نشان داد که بیشترین مقدار اسانس در مرحله گلدهی بدست می آید] [ Verdian-rizi, 2008.
طبق مطالعه ای که بر روی اسانس شاخه، برگ، ساقه و گل برگ بو در Montenegro صورت گرفت، اختلاف معنی داری بین بازده اسانس شاخه، برگ و ساقه مشاهده نشده است. در این تحقیق ترکیباتی نظیر ۱,۸-Cineole ، -Terpinyl acetate، Sabinene ، -Pinene، -Pinene ، Linalool و Methyl eugenol به عنوان ترکیبات اصلی اسانسها گزارش شده-اند .[Kovacevic et al., 2007 ]
۲-۴-پژوهش های انجام شده در زمینه ی اندازه گیری فعالیت آللوپاتی گیاهان
در پژوهشی اثر آللوپاتیک غلظت های مختلف اسانس برگ گیاه برگ بو ( L. Laurus nobilis ) بر جوانه زنی، طول نهالها، تعداد برگها، سطح برگها و بیوماس نهالها در دو گیاه velvetleaf (Abutilon theophrastii) و field bindweed (Convolvulus arvensis) بصورت کار گلخانه ای و آزمایشگاهی بررسی گردید. در این پژوهش از غلظت های صفر، ۱۰۰، ۲۰۰، ۳۰۰ و ppm400 اسانس گیاه ( L. Laurus nobilis ) در ظروف پتری- دیش استفاده شد.
نتایج حاصل از این پژوهش نشان دادند با افزایش غلظت بیش از ppm200 اسانس، تمامی فاکتورهای بررسی شده در هر دو گیاه کاهش چشمگیری یافتند. در نتیجه می توان بیان کرد که اسانس برگ گیاه برگ بو ( L. Laurus nobilis ) پتانسیل این را دارد که در برابر دو گیاه velvetleaf (Abutilon theophrastii) و field bindweed (Convolvulus arvensis) به عنوان یک جایگزین مناسب علف کش های تجاری استفاده شود[ Bahram [et al., 2014.
در تحقیق دیگری خاصیت آللوپاتی اسانس های روغنی ۳۲ گونه گیاه معطر بر روی جوانه زنی چند گونه علف هرز مورد بررسی قرار گرفت. ترکیبات عمده ی اسانس گیاهان مورد نظر بوسیله GC/MS تشخیص داده شد. این تحقیق نشان داد که ۵۰ % مهار جوانه زنی بذرها بین غلظت nl/ml 28 تا nl/ml 48 اسانس بوده است. گونه های Micromeria fruticosa و Artemisia Judaica و Mentha piperita در غلظت nl/ml 28 اسانس و گونه های Laurus nobilis و Pelargonium graveolens در غلظت nl/ml 48 اسانس ۵۰ % مهار جوانه زنی را نسبت به بذر علف های هرز نشان دادند[Dudai et al., 1999 ].
پژوهشی به صورت میدانی و آزمایشگاهی به منظور بررسی اثرات آللوپاتی دو گونه ی بومی جنگلهای laurel در جزایر Canary انجام شد. در این پژوهش عصاره ی برگ Laurus azorica و عصاره ی میوه ی Persea indica بر روی طول ریشه چه و ساقه چه ی دو گونه گیاهی یک ساله Lepidium sativum L. (cress) و Lactuca sativa L. (lettuce) مورد ارزیابی قرار گرفت.
در این پژوهش عصاره ی برگ Laurus azorica کاهش معنی داری را هم در طول ساقه چه و هم در طول ریشه چه Lepidium sativum L. (cress) و Lactuca sativa L. (lettuce) نشان داد. عصاره ی میوه ی Persea indica نیز کاهش چشمگیری را در طول ریشه چه ی هر دو گونه مورد بررسی نشان داد.
پس طبق نتایج بدست آمده می توان این گونه عنوان کرد که phytotoxin ها می توانند بطور غیرمستقیم اثرات منفی روی رشد گیاه داشته باشند و در نتیجه ساختار جامعه گیاهی را تغییر دهند[Miamaria, 2005 ].
طی تحقیق دیگری به صورت مجزا اثرات آللوپاتیک اسانس گیاه برگ بو ( L. Laurus nobilis) و دو ترکیب ۱,۸-Cineole و -Pinene که از جمله ترکیبات موجود در اسانس برگ این گیاه معطر می باشند، بر روی ۴ گونه علف هرز Amaranthus retroflexus ، Rumex crispus L. ، Glycyrrhiza glabra L.، Physalis angulata L. و ۳ گونه گیاه زراعی Gossypium hirsitum L. ، Triticum aestivum L. و Zea mays L. در غلظت های مختلف مورد ارزیابی قرار گرفت. این تحقیق نشان داد که اسانس گیاه برگ بو و ترکیبات ۱,۸-Cineole و -Pinene بر روی جوانه زنی بذر علفهای هرز موثر بودند. در مورد گیاهان زراعی نیز با افزایش غلظت ترکیب ۱,۸-Cineole و اسانس گیاه برگ بو، افزایش مهار در جوانه رنی مشاهده شد. با این وجود ترکیب -Pinene در تمام غلظت ها هیچ اثری بر روی جوانه زنی بذر Triticum aestivum L. و Zea mays L. نداشته است. طبق نتایج این تحقیق میتوان چنین برآورد کرد که استفاده از اسانس گیاه برگ بو می تواند راه حل مناسبی برای کنترل علفهای هرز در زمین های کشاورزی باشد[Cetintas et al., 2003 ].
اهداف پژوهش
با توجه به اهمیت آنتی اکسیدانها و ترکیبات فنلی و از آنجائیکه گیاه برگ بو در طب سنتی همواره مورد استفاده بوده است و امروزه نیز در صنایع دارویی، آرایشی و غذایی کاربرد گسترده-ای دارد، در پژوهش حاضر گیاه برگ بو از جنبه های ذیل مورد مطالعه و بررسی قرار گرفته است:
تعیین پتانسیل آنتی اکسیدانی عصاره متانولی برگ گیاه برگ بو( Laurus nobilis L. ) طی مراحل مختلف رشد با بهره گرفتن از ماده ی DPPH
تعیین درصد مهار رادیکال های آزاد توسط عصاره متانولی برگ گیاه برگ بو
اندازه گیری میزان ترکیبات فنلی عصاره متانولی برگ گیاه برگ بو با بهره گرفتن از معرف Folin-ciocalteu

برای دانلود متن کامل پایان نامه به سایت  ۴۰y.ir  مراجعه نمایید.